Wat betekent SROI?

SROI staat voor Social Return on Investment. Het betekent dat een organisatie bij een opdracht van de overheid ook maatschappelijke waarde moet realiseren.

In de praktijk gaat het om het creëren van kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Overheden gebruiken social return als instrument binnen hun inkoop- en aanbestedingsbeleid om werkgelegenheid te creëren.

Waarom bestaat SROI?

Publieke organisaties besteden jaarlijks tientallen miljarden euro’s aan werken en diensten. Denk aan bouwprojecten, ICT-opdrachten, facilitaire diensten of onderhoud.

Door bij aanbestedingen sociale voorwaarden op te nemen, zorgt de overheid ervoor dat publieke investeringen ook maatschappelijke opbrengst genereren.

Het doel van SROI is onder andere:

• Meer arbeidskansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
• Versterken van duurzame arbeidsparticipatie.
• Verminderen van uitkeringsafhankelijkheid.
• Stimuleren van maatschappelijk verantwoord ondernemen.

SROI is dus geen los project, maar onderdeel van beleid rondom een aanbesteding.

Wanneer krijg je met SROI te maken?

SROI wordt meestal als contractvoorwaarde opgenomen bij aanbestedingen van publieke organisaties zoals:

• Gemeenten
• Provincies
• Rijksoverheid
• Semi-overheidsorganisaties

Vaak geldt een ondergrens voor de opdrachtsom, bijvoorbeeld €250.000, maar dit verschilt per aanbestedende partij.

Belangrijk om te weten: er is geen landelijke uniforme SROI-regeling. Iedere instantie kan eigen accenten leggen in de manier waarop SROI wordt toegepast.

De verschillen kunnen bijvoorbeeld zitten in:

• De hoogte van het percentage dat moet worden ingevuld
• De definitie van de doelgroep
• De manier waarop sociale waarde wordt berekend
• De wijze van registratie en monitoring
• De afspraken rondom controle en naleving

SROI is dus altijd gekoppeld aan de specifieke aanbesteding en het beleid van de betreffende organisatie. Daarom is het belangrijk om per opdracht goed te kijken naar de concrete voorwaarden.

Wil je precies weten wanneer SROI verplicht is en welke eisen gelden per aanbesteding? Lees hier meer over de SROI-verplichting.

Wie vallen onder de SROI-doelgroep?

De SROI-doelgroep bestaat uit mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Dit is een brede groep en verschilt per gemeente.

Voorbeelden van doelgroepen zijn:

• Mensen met een uitkering vanuit de Participatiewet.
• Langdurig werkzoekenden
• Jongeren zonder startkwalificatie.
• Mensen met een arbeidsbeperking.
• Kandidaten uit het doelgroepregister.
• Personen met een Wajong, WIA of WAO-uitkering.

Gemeenten bepalen zelf welke groepen binnen hun social return beleid prioriteit krijgen.

Hoe kan je SROI invullen?

Een SROI-verplichting betekent dat een opdrachtnemer bij de uitvoering van een opdracht een bepaald sociaal resultaat moet realiseren.

Dat kan bijvoorbeeld gaan om:

• Het creëren van werkplekken.
• Het aanbieden van leer-werktrajecten.
• Het inzetten van kandidaten uit de doelgroep op de opdracht.
• Het realiseren van sociale waarde via alternatieve invulling. Dit is altijd in overeenstemming met de aanbestedende partij.

Vaak wordt de verplichting uitgedrukt als een percentage van de opdrachtsom of loonsom. Veelvoorkomende percentages liggen tussen de 2 en 5 procent, maar dit verschilt per aanbesteding.

De exacte invulling staat altijd in de aanbestedingsdocumenten.

Benieuwd hoe je SROI concreet invult of kunt uitbesteden? Bekijk hier hoe je SROI uitvoert.

Wat betekent SROI voor bedrijven?

Voor bedrijven betekent SROI dat zij naast hun inhoudelijke opdracht ook maatschappelijke impact moeten realiseren.

Dat vraagt om:

• Inzicht in de eisen van de aanbesteding
• Een plan van aanpak voor invulling
• Afstemming met gemeenten of coördinatiepunten
• Registratie en verantwoording van resultaten

Lees hier meer over SROI verantwoording en controle bij aanbestedingen.

SROI is daarmee niet alleen een verplichting, maar ook een kans om structureel maatschappelijk verantwoord te ondernemen.

Samenvatting: wat is SROI?

SROI, of Social Return on Investment, is een contractvoorwaarde binnen aanbestedingen waarbij bedrijven maatschappelijke waarde moeten creëren.

Het doel is om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt meer kansen te bieden via publieke opdrachten. De exacte invulling en regels voor social return verschillen per instantie.

SROI is dus geen standaardformule, maar een beleidsinstrument dat per aanbesteding concreet wordt uitgewerkt.

‍